Hypericum perforatum
Cỏ ban Âu (St. John’s wort) là một trong những cây thuốc được nghiên cứu kỹ nhất ở châu Âu. Hàng thế kỷ nay nó được dùng cho tâm trạng sa sút, căng thẳng thần kinh và rối loạn tiêu hóa, và ngày nay chiết xuất của nó thuộc nhóm thảo dược có bằng chứng mạnh nhất cho trầm cảm nhẹ đến vừa. Đây cũng là một trong những loại thảo dược có tương tác thuốc quan trọng nhất – nên cần được vừa tôn trọng vừa thận trọng.
Cỏ ban Âu là gì?
Cỏ ban Âu là cây dại có hoa vàng tươi, nở quanh ngày hạ chí và ngày lễ Thánh John (24 tháng 6), từ đó có tên tiếng Anh. Các hoạt chất chính là hyperforin và hypericin. Chúng ảnh hưởng đến các chất dẫn truyền serotonin, dopamine và noradrenaline trong não và còn có tác dụng chống viêm.
Lợi ích sức khỏe của cỏ ban Âu
1. Trầm cảm nhẹ đến vừa
Các nghiên cứu lâm sàng cho thấy chiết xuất chuẩn hóa có thể hiệu quả gần bằng thuốc chống trầm cảm thông thường với trầm cảm nhẹ đến vừa, và ít tác dụng phụ hơn. Cần hai đến bốn tuần để có tác dụng. Tuy nhiên trầm cảm luôn cần được chăm sóc y tế: hãy hỏi bác sĩ trước khi dùng cỏ ban Âu, và không bao giờ dùng nó cho trầm cảm nặng hoặc khi có ý nghĩ tự tử.
2. Hỗ trợ tiêu hóa
Theo truyền thống, loại cỏ này được dùng cho khó tiêu, đầy hơi và cảm giác no căng, vì nó kích thích tiết mật.
3. Làm dịu da
Dùng ngoài dưới dạng dầu, cỏ ban Âu được dùng cho bỏng nhẹ, bầm tím, da kích ứng và căng cơ. Các hợp chất chống viêm của nó hỗ trợ da lành.
4. Bình tĩnh và giấc ngủ
Bằng cách làm dịu căng thẳng thần kinh, cỏ ban Âu có thể gián tiếp cải thiện giấc ngủ. Tuy nhiên nó không phải thuốc an thần và tự nó không điều trị mất ngủ.
Cách dùng
- Trà từ cỏ khô – một đến hai tách mỗi ngày khi bồn chồn nhẹ.
- Dầu cỏ ban Âu – cho da và cơ (tránh để vùng da đã thoa tiếp xúc ánh nắng).
- Chiết xuất chuẩn hóa dạng viên nén hoặc viên nang – dạng dùng trong các nghiên cứu về trầm cảm; chỉ dùng sau khi hỏi bác sĩ.
Quan trọng: tương tác và tác dụng phụ
Cỏ ban Âu làm tăng tốc độ phân hủy nhiều loại thuốc ở gan và có thể khiến chúng mất tác dụng. Điều này áp dụng cho, trong số những thuốc khác:
- thuốc tránh thai nội tiết (kể cả thuốc viên),
- thuốc chống trầm cảm (nguy cơ hội chứng serotonin khi kết hợp),
- thuốc chống đông như warfarin,
- thuốc điều trị HIV, thuốc ức chế miễn dịch sau ghép tạng, và một số thuốc tim mạch và ung thư.
Nếu bạn đang dùng bất kỳ thuốc nào, hãy hỏi bác sĩ hoặc dược sĩ trước khi dùng cỏ ban Âu. Nó cũng có thể làm da nhạy cảm hơn với ánh nắng và không được khuyến nghị khi mang thai và cho con bú.
Điều đáng biết
- Trong dân gian, cỏ ban Âu được tin là xua đuổi tà ma và “tâm trạng u tối”.
- Soi lá dưới ánh sáng, bạn sẽ thấy những chấm nhỏ trong mờ – các tuyến dầu đã cho cây cái tên perforatum.
- Khi ngâm hoa trong dầu, dầu chuyển màu đỏ thẫm nhờ hypericin.
Tóm tắt
Cỏ ban Âu là thảo dược được nghiên cứu kỹ cho tâm trạng sa sút nhẹ đến vừa, rối loạn tiêu hóa và chăm sóc da. Tác dụng của nó là thật – chính vì vậy cần dùng cẩn thận, và nếu bạn đang dùng thuốc khác thì chỉ dùng sau khi có ý kiến y tế.
